top of page
ANJA _ GBB-ineenflits 2-6-17 (1).jpg

Professor legt uit: deze 5 remedies helen lichaam en geest bij trauma

Bijna elk mens maakt vroeg of laat wel een (micro)trauma mee. Bij het woord trauma denk je misschien aan oorlogsveteranen, verkrachtingsslachtoffers of langdurig mishandelde kinderen. Maar ook het verlies van een geliefde, verkeersongelukken of relatieproblemen kunnen traumatiserend zijn. Wat verschillende soorten trauma’s met elkaar gemeen hebben is dat ze sporen in je lichaam en geest achterlaten. En zolang deze niet geheeld worden, kunnen ze een schaduw over de rest van je leven werpen. Pas als je de weg naar traumaherstel hebt bewandeld, kun je écht in je kracht staan. De onderstaande 5 remedies ondersteunen je op je reis.


Deze 5 remedies helen lichaam en geest bij trauma

Hoe diep traumasporen zijn en hoe ze zich manifesteren, dat hangt af van allerlei factoren. Hoe zit je fysiek en mentaal in elkaar als persoon? Vond het trauma plaats toen je 5 was of 50? Was het seksueel misbruik of een ongeluk? Was de dader een bekende, familielid of een vreemde? Werd je ondersteund door je omgeving? Toch heeft professor Bessel van der Kolk bepaalde patronen ontdekt als het gaat om de effecten van trauma op brein, lichaam en geest. In zijn beroemde boek The Body Keeps the Score (Traumasporen in het Nederlands) kun je zijn belangrijkste bevindingen lezen. Het boek is een aanrader voor zowel behandelaars als trauma survivors.


Alarmsysteem

Eén van de belangrijkste gevolgen van trauma die professor Van der Kolk noemt is de ‘herprogrammering’ van het alarmsysteem in je brein. Je bent (onbewust) constant op je hoede en alarmbellen kunnen bij de kleinste trigger gaan rinkelen. Als je traumasporen eenmaal getriggerd zijn, kun je overspoeld worden door een tsunami van stresshormonen, gedachten en emoties. Niet zo gek dat getraumatiseerde mensen zichzelf vaak van alles hebben aangeleerd om maar minder te hoeven voelen (van drugs tot zelfbeschadiging, eindeloos overwerken, fysiek gevaar opzoeken, etc).


Emoties onder ogen komen

Soms zit alles zo ver weggestopt dat het veel zelfonderzoek of therapie vraagt, om überhaupt te zien dat je door trauma wordt beïnvloed. Hoewel ontsnappingsgedrag ontstaat vanuit een menselijke overlevingsdrang, maakt het het lichaam juist gevoeliger voor overweldiging. Om te kunnen herstellen van trauma is het cruciaal dat je je emoties voorzichtig onder ogen komt, en helende fysieke ervaringen opdoet die de traumasporen verder helpen vervagen. De onderstaande 5 pijlers (tried & tested door dr. Van der Kolk) kunnen je daarbij helpen.


1. Mindfulness; observeer je gedachten en fysieke ervaring

The only way out is through, zegt men, en dat geldt ook voor momenten waarop je je overweldigd en getriggerd voelt. Als het je lukt om je op die momenten door middel van mindfulness open te stellen voor je innerlijke ervaring, zie je uiteindelijk dat al die overweldigende gevoelens komen en gaan. En belangrijker, dat je ze kunt verdragen. De eerste stap is om je aandacht te vestigen op fysieke sensaties en ze te benoemen: ‘Als ik zo bang ben, voel ik een druk op mijn borst’. Onderzoek wat er met dat gevoel gebeurt als je diep inademt, of bijvoorbeeld een hand op je buik of hart legt.


Een volgende stap is om de wisselwerking tussen je gedachten en fysieke ervaring te observeren. Welk effect hebben bepaalde gedachten op je lichaam? Hoe meer je dit proces oefent, hoe meer effect het zal hebben. Onderzoek heeft herhaaldelijk aangetoond dat deze beoefening van mindfulness een positief effect heeft op depressie, stress, chronische pijn, emotieregulatie, het immuunsysteem en lichaamsbewustzijn. Het zorgt er bovendien voor dat je interne alarmsysteem kalmeert, waardoor je minder heftig op potentiële triggers reageert.